Kringvarp

 

57  Uppskot til  lųgtingslóg um broyting ķ lųgtingslóg um kringvarp v.m.

A. Upprunauppskot
B. 1. višgerš
C. Oršaskifti viš 1. višgerš
D. Nevndarskjųl
E. Įlit
F. 2. višgerš
G. Tikiš aftur

Įr 2001, 13. februar, legši Tórbjųrn Jacobsen, landsstżrismašur, vegna landsstżriš fram soljóšandi

Uppskot

til

lųgtingslóg um broyting ķ lųgtingslóg um kringvarp v.m.

§ 1

Ķ lųgtingslóg nr. 22 frį 22. februar 1998 um kringvarp v.m., sum broytt viš lųgtingslóg nr. 85 frį 17. mai 2000, verša gjųrdar hesar broytingar:

  1. Ķ § 5 verša oršini "sjįlvstųšugur stovnur undir landinum" broytt til: "sjįlvstųšugur almennur stovnur."
  2. § 6 veršur oršaš soleišis:
    "§ 6. Śtvarp Fųroya veršur stjórnaš av eini nevnd viš 5 limum, sum landsstżrismašurin ķ kringvarpsmįlum tilnevnir soleišis:Ein limur veršur valdur eftir tilmęli frį Fróšskaparsetrinum, og skal hesin hava dyggan kunnleika til fųroyskt mįl og fųroyska mentan. Ein limur, viš dyggum kunnleika til fjųlmišlar og fjųlmišlavišurskifti, veršur valdur eftir tilmęli frį Fųroya Blašmannafelag, ein limur veršur valdur eftir tilmęli frį starvsfólkunum ķ Śtvarpi Fųroya. Landsstżrismašurin ķ kringvarpsmįlum velur herumfram tveir nevndarlimir, harav annar skal hava dyggan fyrisitingarligan fųrleika, og hin skal vera bśskaparfrųšingur og/ella roknskaparkųnur.
    Stk. 2. Landsstżrismašurin ger av, hvųrjir skulu vera formašur og nęstformašur.
    Stk. 3. Nevndarlimirnir verša tilnevndir fyri 1 įr ķ senn. Fer nevndarlimur frį, tilnevnir landsstżrismašurin nżggjan nevndarlim.
    Stk. 4. Nevndarlimir mugu ikki samstundis vera lųgtingslimir."
  3. Sum nżggj § 6a veršur sett:
    "§ 6a. Nevndin hevur ovastu leišsluna yvir stovninum og yvirskipašu įbyrgdina av, at įsetingarnar ķ lógini um virksemi stovnsins verša fylgdar. Eftir tilmęli stjórans stašfestir nevndin virksemi stovnsins sum heild og yvirskipašu meginreglurnar fyri programmpolitikkin ķ fķggjarįrinum, eins og hon skal góškenna og hava eftirlit viš stovnsins rakstrarętlan og roknskapi.
    Stk. 2. Avgeršir hjį Śtvarpi Fųroya ķ mįlum, sum višvķkja virksemi stovnsins, kunnu ikki skjótast inn fyri hęgri fyrisitingarligan myndugleika.
    Stk. 3. Nevndin įsetir vanligu mannagongdirnar hjį stovninum og skal gera eina starvsreglugerš. Starvsreglugeršin skal eisini fevna um ķtųkiliga įbyrgdarbżtiš millum nevnd og stjóra višvķkjandi programmvirkseminum. Starvsreglugeršin skal góškennast av landsstżrismanninum.
    Stk. 4. Nevndarlimir fįa samsżning eftir reglum, sum landsstżrismašurin įsetir."
  4. Sum nżggj § 6b veršur sett:
    "§ 6b. At hava dagligu leišsluna av stovninum, setir nevndin ein stjóra.
    Stk. 2. Stjórin hevur įbyrgdina av, at progammleggingin veršur framd samsvarandi įsetingunum ķ § 5, stk. 1, og programmligar įsetingar ķ starvsreglugeršini.
    Stk. 3. Stjórin setir ųll starvsfólk į stovninum.
    Stk. 4. Nevndin įsetir nęrri reglur fyri virkisųki stjórans."
  5. § 7 veršur oršaš soleišis:
    "§ 7. Virksemiš hjį Śtvarpi Fųroya veršur fķggjaš viš śtvarpsgjaldi, lżsingarinntųkum, inntųkum frį eydnuspųlum, ķskoytisveitingum (sponsorering) og ųšrum virksemi, sum er knżtt at uppgįvum stovnsins. Śtvarp Fųroya kann viš góškenning frį landsstżrismanninum ķ kringvarpsmįlum leggja inntųkugevandi tiltųk ķ sjįlvstųšug felųg, sum śtvarpiš stovnar einsamalt ella saman viš ųšrum.
    Stk 2.Virksemiš hjį Śtvarpi Fųroya kann eisini verša stušlaš viš jįttan į lųgtingsfķggjarlógini.
    Stk. 3. Śtvarpi Fųroya er loyvt at hava rakstrarlįn ķ fųroyskum peningastovni. Mest loyvda upphęddin er 20% av hyggjaragjaldinum undanfarna fķggjarįriš. Landsstżrismašurin hevur heimild landskassans vegna at vešhalda fyri tķlķkum lįni.
    Stk. 4. Inntųkurnar, sum eru nevndar ķ stk. 1, kunnu bert brśkast til endamįl hjį Śtvarpi Fųroya, herundir til virksemi smb. § 5, stk. 5.
    Stk. 5. Nevndin ger fķggjarętlan og tilrįšing um įsetan av lurtaragjaldi. Hesi skulu sendast landsstżrismanninum ķ kringvarpsmįlum til góškenningar.
    Stk. 6. Góškenda fķggjarętlanin skal sendast Lųgtinginum til kunningar.
    Stk. 7. Įrsroknskapurin hjį Śtvarpi Fųroya veršur grannskošašur av lųggildum grannskošara og sendur landsstżrismanninum ķ kringvarpsmįlum til góškenningar sambęrt įsetingunum um almennar roknskapir.
    Stk. 8. Góškendi roknskapurin skal sendast Lųgtinginum til kunningar.
    Stk. 9. Įrsśrslitiš av rakstrinum veršur at flyta til nęsta rakstrarįr.
    Stk. 10. Fķggjarstųšan hjį Śtvarpi Fųroya 31.12.2000 skal vera byrjanarfķggjarstųšan hjį sjįlvstųšuga stovninum Śtvarp Fųroya".
    Stk 11. Hśsaognirnar, sum Śtvarp Fųroya nżtir ķ virksemi sķnum, skulu vera skrįsettar sum ognir hjį stovninum. Stovnurin hevur įbyrgdina av višlķkahaldinum, men kann fįa stušul į lųgtingsfķggjarlógini til stųrri višlķkahaldsarbeiši."
  6. Ķ § 17 verša oršini "sjįlvstųšugur stovnur undir landinum" broytt til: "sjįlvstųšugur almennur stovnur."
  7. § 17, stk. 2, veršur oršaš soleišis:
    "Stk. 2. Umframt egnar sendingar kann Sjónvarp Fųroya eisini varpa śt sendingar, onnur framleiša. Slķkar sendingar koma undir somu treytir, sum nevndar eru ķ stk. 1. Sjónvarpiš skal framleiša ella lata framleiša so nógv fųroyskt tilfar, sum til ber, og mįliš er, at 1. januar 2003 skal ½ av senditķšini vera fųroysk framleišsla. Sjónvarp Fųroya skal lata so nógvar sendingar į fremmandum mįli, sum til ber, teksta, og mįliš er, at 1. januar 2003 skulu allar fremmantmęltar sendingar vera tekstašar til fųroyskt. "
  8. § 18 veršur oršaš soleišis
    "§ 18. Sjónvarp Fųroya veršur stjórnaš av eini nevnd viš 5 limum, sum landsstżrismašurin ķ kringvarpsmįlum tilnevnir soleišis:
    Ein limur veršur valdur eftir tilmęli frį Fróšskaparsetrinum, og skal hesin hava dyggan kunnleika til fųroyskt mįl og fųroyska mentan. Ein limur, viš dyggum kunnleika til fjųlmišlar og fjųlmišlavišurskifti, veršur valdur eftir tilmęli frį Fųroya Blašmannafelag, ein limur veršur valdur eftir tilmęli frį starvsfólkunum ķ Sjónvarpi Fųroya. Landsstżrismašurin ķ kringvarpsmįlum velur herumframt tveir nevndarlimir, harav annar skal hava dyggan fyrisitingarligan fųrleika, og hin skal vera bśskaparfrųšingur og/ella roknskaparkųnur.
    Stk. 2. Landsstżrismašurin ger av, hvųrjir skulu vera formašur og nęstformašur.
    Stk. 3. Nevndarlimirnir verša tilnevndir fyri 1 įr ķ senn. Fer nevndarlimur frį, tilnevnir lansstżrismašurin nżggjan nevndarlim.
    Stk. 4. Nevndarlimir mugu ikki samstundis vera lųgtingslimir."
  9. Sum nżggj § 18a veršur sett:
    "§ 18a. Nevndin hevur ovastu leišsluna yvir stovninum og yvirskipašu įbyrgdina av, at įsetingarnar ķ lógini um virksemi stovnsins verša fylgdar. Eftir tilmęli stjórans stašfestir nevndin virksemi stovnsins sum heild og yvirskipašu meginreglurnar fyri programmpolitikkin ķ fķggjarįrinum, eins og hon skal góškenna og hava eftirlit viš stovnsins rakstrarętlan og roknskapi.
    Stk. 2. Avgeršir hjį Sjónvarpi Fųroya ķ mįlum, sum višvķkja virksemi stovnsins, kunnu ikki skjótast inn fyri hęgri fyrisitingarligan myndugleika.
    Stk. 3. Nevndin įsetir vanligu mannagongdirnar hjį stovninum og skal gera eina starvsreglugerš. Starvsreglugeršin skal eisini fevna um ķtųkiliga įbyrgdarbżtiš millum nevnd og stjóra višvķkjandi programmvirkseminum. Starvsreglugeršin skal góškennast av landsstżrismanninum.
    Stk. 4. Nevndarlimir fįa samsżning eftir reglum, sum landsstżrismašurin įsetir."
  10. Sum nżggj § 18b veršur sett:
    "§ 18b. At hava dagligu leišsluna av stovninum setir nevndin ein stjóra.
    Stk. 2. Stjórin hevur įbyrgdina av, at programmleggingin veršur framd samsvarandi įsetingunum ķ § 17, stk. 1, og mųguligar programmligar įsetingar ķ starvsreglugeršini.
    Stk. 3. Stjórin setir ųll starvsfólk į stovninum.
    Stk. 4. Nevndin įsetir nęrri reglur fyri virkisųki stjórans."
  11. § 19 veršur oršaš soleišis:
    "§ 19. Virksemiš hjį Sjónvarpi Fųroya veršur fķggjaš viš sjónvarpsgjaldi, lżsingarinntųkum, inntųkum frį eydnuspųlum, ķskoytisveitingum (sponsorering) og ųšrum virksemi, sum er knżtt at uppgįvum stovnsins. Sjónvarp Fųroya kann viš góškenning frį landsstżrismanninum ķ kringvarpsmįlum leggja inntųkugevandi tiltųk ķ sjįlvstųšug felųg, sum Sjónvarp Fųroya stovnar einsamalt ella saman viš ųšrum.
    Stk. 2.Virksemiš hjį Sjónvarpi Fųroya kann eisini verša stušlaš viš jįttan į lųgtingsfķggjarlógini.
    Stk. 3. Sjónvarpi Fųroya er loyvt at hava rakstrarlįn ķ fųroyskum peningastovni. Mest loyvda upphęddin er 20% av hyggjaragjaldinum undanfarna fķggjarįriš. Landsstżrismašurin hevur heimild landskassans vegna at vešhalda fyri tķlķkum lįni.
    Stk. 4. Inntųkurnar, sum eru nevndar ķ stk. 1, kunnu bert brśkast til endamįl hjį Sjónvarpi Fųroya, herundir til virksemi smb. § 5, stk. 5.
    Stk. 5. Nevndin ger fķggjarętlan og tilrįšing um įsetan av lurtaragjaldi. Hesi skulu sendast landsstżrismanninum ķ kringvarpsmįlum til góškenningar.
    Stk. 6. Góškenda fķggjarętlanin skal sendast Lųgtinginum til kunningar.
    Stk. 7. Įrsroknskapurin hjį Sjónvarpi Fųroya veršur grannskošašur av lųggildum grannskošara og sendur landsstżrismanninum ķ kringvarpsmįlum til góškenningar sambęrt įsetingunum um almennar roknskapir.
    Stk. 8. Góškendi roknskapurin skal sendast Lųgtinginum til kunningar.
    Stk. 9. Įrsśrslitiš av rakstrinum veršur at flyta til nęsta rakstrarįr.
    Stk. 10. Fķggjarstųšan hjį Sjónvarpi Fųroya 31. desember 2000 skal vera byrjanarfķggjarstųšan hjį sjįlvstųšuga stovninum Sjónvarp Fųroya".
    Stk 11. Hśsaognirnar, sum Sjónvarp Fųroya nżtir ķ virksemi sķnum, skulu vera skrįsettar sum ognir hjį stovninum. Stovnurin hevur įbyrgdina av višlķkahaldinum, men kann fįa stušul į lųgtingsfķggjarlógini til stųrri višlķkahaldsarbeiši."
  12. Alla stašni, har heitiš "landsstżrismašurin ķ loftmišlamįlum" kemur fyri, veršur hetta broytt til: "landsstżrismašurin ķ kringvarpsmįlum".

§ 2

Henda lųgtingslóg kemur ķ gildi dagin eftir, at hon er kunngjųrd, og hevur virknaš frį 1. januar 2001.

Almennar višmerkingar
Gongdin į kringvarpsųkinum tey seinastu tvey įrini hevur vķst, at tųrvur er į broytingum ķ kringvarpslógini. Taš er umrįšandi at gera almennu loftmišlarnar meira óheftar av politisku skipanini, og somuleišis er umrįšandi at umskipa višurskifti millum landskassan og loftmišlarnar. Endamįliš viš lógaruppskotinum er tķ at fremja samsvarandi įtrokandi broytingar ķ kringvarpslógini.

Gjųrt veršur vart viš, at tęr broytingar, iš verša lagdar fyri Lųgtingiš ķ hesum umfari, loysa ikki allar teir spurningar, iš eru reistir ķ sambandi viš kringvarp ķ Fųroyum. Tęr broytingar, iš talaš er um her, eiga at verša mettar sum neyšugar til tess at loysa nakrar av teimum mest įtrokandi spurningum, iš eru reistir ķ sambandi viš teir trupulleikar, iš hava veriš, serstakliga ķ SvF. Talan er eisini um nakrar prinsipiellar spurningar, iš nema viš bęši SvF og ŚF.

Umframt hesar spurningar er tann stóri spurningurin, hvųr loftmišlapolitikkur, iš rekast skal frameftir. Hugsaš veršur um nżggjar tųkniligar mųguleikar, stórar tųkniligar broytingar og avbjóšingar, iš eru į veg, eins vęl og hugsaš veršur um uppgįvur, innihald og form hjį einum framtķšar public service kringvarpi ķ Fųroyum. Eisini stųšan ķ framtķšini hjį teimum privatu loftmišlunum eigur at verša umhugsaš. Taš er ętlan landsstżrismansins sum skjótast at seta eina fjųlmišlanevnd viš sakkųnum fólki at umhugsa allar hesar spurningar soleišis, at Lųgtingiš ķ seinasta lagi į vįri 2002 fęr hųvi at taka stųšu til framtķšar loftmišlapolitikkin ķ Fųroyum.

Teir spurningar, iš nevndin m.a. skal višgera, eru slķkir sum, hvųr skal leikluturin hjį public service mišlunum verša ķ framtķšini? Hvųrjar eru tęr mest djśptųknu fjųlmišlapolitisku avleišingarnar av digitalum interaktivum sjónvarpi? Breišbandaspurningurin, digitalisering av sendineti, hvųr skal eiga og reka sendinetiš frameftir? Hvussu skal eitt samfelag sum taš fųroyska takla haršskapin, sum borin veršur inn į okkum frį sendisveinasjónvarpi? Hvussu įvirkar alt hetta bųrn og ung? Hvussu nżta vit nżggju tųkniligu mųguleikarnar ķ upplżsingar- og undirvķsingarhųpi? fyri nś bert at nevna nųkur fį av teimum mongu vandamįlum, sum framtķšar mišlastųšan ber viš sęr.

Verandi skipan
Eftir galdandi lóg eru almennu loftmišlarnir SvF/ŚF sjįlvstųšugir stovnar undir landinum. Men taš framgongur av višmerkingunum til upprunaliga lógaruppskotiš (til kringvarpslógina), at taš bert er ķ programmvirkseminum, at stovnurin er sjįlvstųšugur. Hetta merkir so aftur, at SvF/ŚF, sum nś er, fķggjarliga og fyrisitingarliga eru stovnar undir landsstżrinum, tvs. undir Mentamįlastżrinum.

Dagliga leišslan fyri hvųnn stovnin er eftir lógini lųgd til ein stjóra, sum landsstżrismašurin setir og hesin stjórin setir ųll starvsfólk. Hetta merkir, at sjįlvt um stovnurin fyrisitingarliga liggur undir Mentamįlastżrinum, so avmarkar lógin heimildirnar hjį stżrinum.

Virksemiš hjį almennu loftmišlunum veršur fķggjaš viš 1) hyggjaragjaldi, 2) lżsingum og eyšnuspųlum og ķskoytisveitingum, men virksemiš kann eisini verša fķggjaš viš jįttan į fķggjarlógini.

Soleišis sum įsetingin er oršaš, er upprunaliga ętlanin ivaleyst, at tann parturin av virkseminum, sum veršur inntųkufķggjašur, ikki krevur nakra jįttan į fķggjarlógini. Men ķ roynd og veru er taš so, at alt virksemiš hjį stovninum er į fķggjarlógini, og stovnurin veršur har skrįsettur sum landsfyritųka.

Stjórin skal gera fķggjarętlan og tilrįšing um įseting av hyggjaragjaldi. Fķggjarętlanin og įsetingin av hyggjaragjaldinum skulu góškennast av landsstżrismanninum. Hetta, at landsstżrismašurin skal góškenna fķggjarętlanina, kann skiljast ymiskt. Taš kann skiljast soleišis, at landsstżrismašurin hevur įbyrgdina av metingunum, men ķ tķ samanhanginum, iš skrivaš er, er ętlanin helst, at hann skal góškenna stųddina į hyggjaragjaldinum og sostatt eisini mį taka stųšu til śtreišslusķšuna.

Įrsroknskapurin skal grannskošast av lųggildum grannskošara og sendast landsstżrismanninum til góškenningar sambęrt įsetingunum um almennar roknskapir. Her eru, sum taš hevur vķst seg, nųkur ivamįl. Undir ųllum umstųšum so er taš tó so, at tann endaligi grannskošaši roknskapurin skal sendast landsstżrismanninum.

Sum lóggįvan og kunngeršin eru oršašar, kann stašfestast:

  1. SvF/ŚF eru landsfyritųkur undir landsstżrinum, og landskassin (Undirvķs.- & Mentamįlastżriš) hevur endaligu fķggjarligu įbyrgdina av hesum stovnum. Hetta hevur so eisini viš sęr, at landsstżrismašurin hevur įbyrgdina av, hvussu sjónvarpsstjórin og śtvarpsstjórin reka stovnarnar.
  2. Sjónvarp Fųroya/ŚF skulu halda seg innan fyri jįttanina į fķggjarlógini. Skal brśkast meira enn hetta, skal eykajįttan til, og stovnarnir hava ikki loyvi at flyta hall inn ķ nęsta fķggjarįr.
  3. Hvat programmvirkseminum višvķkur, hevur sjónvarpsstjórin įvikavist śtvarpsstjórin alla įbyrgdina.

Fųroyska mįliš og fųroyska programmflatan styrkjast
Soleišis sum gongdin er į fjųlmišlaųkinum, er neyšugt at styrkja serstakliga SvF sum mentanarstovn og mentanarmišil. Roknast kann viš, at fųroyskt mįl og fųroysk mentan koma undir stórt trżst frį śtlendskum fjųlmišlum. Ein hįttur at bųta um avleišingarnar av hesum trżsti er ķ fyrsta lagi at gera almennu fjųlmišlarnar betur fųrar fyri at gera dygdargóšar fųroyskar sendingar. Ķ ųšrum lagi eiga hesir mišlar at gerast betur fųrir fyri at senda dygdargott śtlendskt tilfar, tekstaš til fųroyskt mįl.

Sambęrt galdandi kringvarpslóg er įsett, at "Sjónvarpiš skal framleiša ella lata framleiša so nógv fųroyskt tilfar, sum til ber, og mįliš er, at 1. januar 2001 skal 1/3 av senditķšini vera fųroysk framleišsla." Alt bendir į, at hetta mįliš veršur rokkiš, og eiga nżggj mįl tķ longu nś at verša sett, til tess at SvF skal kunna standa sterkari ķ kappingini viš śtlendskar sjónvarpsrįsir. Męlt veršur ķ uppskotinum til, at sett veršur sum nżtt mįl, at 1. januar 2003 skal ½ av senditķšini vera fųroysk framleišsla. Taš er neyšugt at styrkja stųšuna hjį fųroyskum mįli ķ Sjónvarpinum enn meira, fyri at stovnurin skal gerast betur fųrur fyri at rųkja sķna mįlsligu og mentanarligu įbyrgd mótvegis serstakliga bųrnum og ungum. Av hesi orsųk veršur męlt til, at Sjónvarp Fųroya skal lata so nógvar sendingar į fremmandum mįli, sum til ber, teksta til fųroyskt mįl, og mįliš er, at 1. januar 2003 skulu allar fremmantmęltar sendingar ķ Sjónvarpi Fųroya vera tekstašar til fųroyskt. Mentamįlastżrinum er greitt, at hesum mįlum ber ikki til at rųkka viš eini fķgging, iš bert hevur stųši ķ hyggjaragjaldi, lżsingum og spųlum, og fer stżriš tķ at męla Lųgtinginum til at veita Sjónvarpi Fųroya įvķsan rakstrarstušul ķ įvķsum nęrri įsettum tķšarskeiši.

Uppskot um broytingar
Sum fyrr nevnt sigur kringvarpslógin um SvF/ŚF, at teir eru sjįlvstųšugir stovnar undir landinum, mešan taš annars av tķ, sum stendur frammanfyri, framgongur, at eitt nś SvF ikki er meira sjįlvstųšugt enn so, at landsstżrismašurin til sjeynda og sķšst kann koma at standa viš allari įbyrgdini. Haraftrat tykist at vera andsųgn ķmillum įsetingarnar ķ kringvarpslógini og ta fatan, sum m.a. lųgtingsgrannskošararnir hava av fķggjarskipanini. Ętlanin er at bųta um hetta viš hesum broytingum ķ kringvarpslógini.

Veršur samanboriš eitt nś viš reglurnar ķ lógini um Danmarks Radio, so sęst har, at evstu įbyrgdina av fyrisitingini av Danmarks Radio hevur ein nevnd, sum setir ašalstjóra og ašrar stjórar. Avgeršir hjį Danmarks Radio kunnu ikki skjótast inn fyri hęgri fyrisitingarligan myndugleika. Veršur tķlķk skipan gjųrd fyri Sjónvarp Fųroya og Śtvarp Fųroya, so verša stovnarnir, bęši hvat fyrisiting og programmvirksemi višvķkur, heilt sjįlvstųšušugir yvir fyri tķ politiska myndugleikanum. Taš er eftir meting Mentamįlastżrisins einki ķ vegin fyri at broyta fyrisitingarligu įsetingina soleišis, at ovasta leišslan hjį sjónvarpinum og śtvarpinum er ein nevnd, sum setir stjóra, og at avgerširnar hjį nevndini ikki kunnu skjótast inn fyri hęgri fyrisitingarligan myndugleika. Hetta er beinleišis heimilaš ķ § 35 ķ stżrisskipanarlógini. Sett er ķ lógaruppskotiš, hvussu nevndirnar skulu veljast, og endamįliš er, at nevndirnar skulu umboša breiša fakliga vitan.

Višvķkjandi fķggjarvišurskiftunum veršur hesin spurningur gjųrdur greišari viš lógarbroytingini, og nógv umtalaši spurningurin um, hvųrt sjónvarpiš og śtvarpiš kunnu flyta hall ella yvirskot til nęsta fķggjarįr, og hvųrt sjónvarpiš og śtvarpiš kunnu hava pening nišurfyri ella hava heimild at arbeiša viš lįntųku, veršur sostatt greiddur ķ hesum uppskoti. Eisini spurningurin um sjónvarpiš/śtvarpiš skulu vera į fķggjarlógini viš ųšrum enn tķ, sum beinleišis veršur jįttaš śr landskassanum, veršur loystur viš įsetingum ķ uppskotinum.

Uttan mun til, hvųnn bygnašarform ein velur, so er spurningurin, hvussu eitt nś sjónvarpiš tį śtvegar sęr neyšugu inntųkurnar. Įsannast mį, at trupult veršur at liva upp til mįlsligu og mentanarligu krųvini til innihaldiš frameftir uttan įvķsan stušul śr landskassanum.

Public service skyldurnar
Ętlanin er, at almennu loftmišlarnir framvegis skulu virka sum public service stovnar. Skyldurnar ķ hesum sambandi verša įsettar ķ serstakari kunngerš.

Bygnašur annars
Hvųr stovnurin fęr sum ovastu leišslu eina nevnd, sum setir stjóra. Stjórin setir ųll starvsfólk og hevur evstu programmįbyrgd. Nevndin hevur eftirlit viš, at stjórin umsitur stovnin forsvarliga og hevur sostatt fulla įbyrgd av leišsluni.

Stjórin hevur sum nevnt evstu programmįbyrgdina, men nevndin skal góškenna tęr yviroršnašu programmligu meginreglurnar viš stųši ķ ķ įsetingunum ķ §§ 5 og 17, og veršur mannagongdin nęrri įsett ķ starvsreglugerš fyri nevndina.

Nevndin hevur eftirlit viš, at stjórin rųkir sķnar fyrisitingarligu og programmligu uppgįvur til lķtar, og verša mannagongdir ķ hesum hųpi įsettar ķ starvsreglugeršini. Stjórin hevur sostatt dagligu įrbyrgdina av programmvirkseminum, av innihaldi og sendingum sum heild. Nevndin hevur sostatt eisini eftirlit viš, at stjórin ķ sķni programmlegging lżkur krųvini ķ §§ 5 og 17 ķ kringvarpslógini. Henda skipan kann samanberast viš ta skipan, iš er į mongum dagblųšum, har eitt įvķst įbyrgdarbżti er fastlagt millum įbyrgdarblašstjóra og partafelagsnevnd. Nevndin fyri ŚF įvikavist SvF kann tó į ongan hįtt leggja seg śt ķ innihaldiš ķ sjįlvum sendingunum ella į annan hįtt įvirka innihaldiš ķ sendingum. Hetta ųkiš er burturav įbyrgd stjórans, sum sostatt hevur fulla programmįbyrgd, eins og einhvųr įbyrgdarblašstjóri hevur.

Av tķ at eitt endamįl viš lógarbroytingini er at gera loftmišlarnar politiskt óheftar, er taš umrįšandi, at nevndin veršur vald eftir objektivum kriterium. Taš er eisini umrįšandi, at nevndarlimirnir lśka įvķs faklig fųrleikakrųv. Uppskotiš mišar tķ ķmóti at manna nevndina viš fólki, iš hava kunnleika til mįl, mentan, fjųlmišlar og umsiting.

Męlt veršur til, at nevndin skal hava fimm limir. Fyri at tryggja, at nevndarval til ŚF/SvF fer fram óheft av flokspolitiskum fyrilitum, veršur męlt til, at politiskt óheftir stovnar og felųg gera tilmęli um nevndarval. Hesar treytir kunnu lśkast viš at lata Fróšskaparsetriš gera tilmęli um ein nevndarlim viš dyggum kunnleika til fųroyskt mįl og fųroyska mentan, at lata Blašmannafelagiš gera tilmęli um ein lim, og skal hesin vera fjųlmišlakųnur, starvsfólkiš ķ ŚF ger tilmęli um ein lim. Landsstżrismašurin velur sķšan fjórša og fimta nevndarlimin, iš eiga at hava įvikavist dyggan fyrisitingarligan fųrleika og bśskaparligan/roknskaparligan fųrleika. Landsstżrismašurin tilnevnir formann og nęstformann millum teir valdu limirnar.

Lógarbroytingin ķ sjįlvum sęr hevur ikki fķggjarligar avleišingar fyri landskassan. Įsetingin ķ § 19, stk. 2a (punkt 11 ķ uppskotinum), įsetir onga upphędd og er ein spurningur um jįttan į fķggjarlųgtingslógini. Įsetingin ķ § 17, stk. 2 (punkt 7 ķ uppskotinum), fer mųguliga at krevja jįttan į fķggjarlųgtingslógini, um mįliš skal nįast. Mett veršur, at ein jįttan upp į 3 til 5 milliónir kann gerast neyšug. Sķ eisini višmerking til punkt 13.

Višmerkingar til einstųku broytingarnar:
Višvķkjandi 1:
Endamįliš viš broytingini er at stašfesta, at sjįlvt um talan er um ein almennan stovn, so skal hann ķ tann mun, taš er gjųrligt, vera leysur av landsfyrisitingini.

Višvķkjandi 7: Endamįliš er at styrkja fųroyska mįliš ķ sjónvarpshųpi. At nįa hesum mįli fer óivaš at krevja jįttan į fķggjarlųgtingslógini ķ eitt įramįl. Mett veršur, at talan kann gerast um 3 til 5 milliónir kr.

Višvķkjandi 2 og 3:
Višvķkjandi tķ, at leggja til tķlķka nevnd endaligan avgeršarrętt, veršur vķst til § 35 ķ stżrisskipanarlógini, hareftir taš viš lųgtingslóg kann verša latiš til nevndir at taka endaligar fyrisitingarligar avgeršir. Endamįliš viš hesi lógarbroyting er at gera Śtvarp Fųroya og Sjónvarp Fųroya heilt óheft av politisku fyrisitingini.

Taš er ikki ętlanin, at nevndin skal leggja seg śt ķ sjįlvt programminnihaldiš og journalistiska fręlsiš. Nevndin skal bert góškenna meginreglurnar fyri programmvirksemi stjórans. Avgeršir višvķkjandi virkseminum annars kunnu ikki kęrast til hęgri fyrisitingarligan myndugleika.

Starvsreglugeršin skal eisini įseta įbyrgdarbżtiš ķ millum nevnd og stjóra, tį taš ręšur um programmvirksemi.

Stk. 2 ķ verandi lóg veršur strikaš. Eingin fjųlmišlaįbyrgdarlóg er.

Viš nżggju oršingunum av §§ 6 og 18 falla programmnevndirnar burtur.

Višvķkjandi 4:
Broytingin er, at taš nś er nevndin, sum setir stjóran, og ikki landsstżrismašurin.

Skipanin er framvegis, at taš er stjórin, sum hevur įbyrgdina av teimum einstųku sendingunum, og taš er eisini hann, sum hevur revsiręttarligu įbyrgdina, tį taš snżr seg um einstųku sendingarnar.

Višvķkjandi 5:
a) Stk 1 er óbroytt.

b) 2. punktum ķ verandi § 7, stk. 2, er ógreitt. Stk. 1 mį fatast sum hųvušsreglan um, hvussu virksemiš hjį stovninum skal fķggjast. Um henda fķgging ikki er nųktandi, er her givin mųguleiki at veita studning śr landskassanum. Hųvušsbroytingin er, at oršiš "stušlaš" veršur nżtt ķ stašin fyri "fķggjaš". At jįttan av studningi śr landskassanum skal standa į fķggjarlógini er ein sjįlvfylgja, og tķ veršur hetta punktum strikaš.

c) Stk 3 er nżtt.

Soleišis sum fķggjarstųšan hjį Śtvarpi Fųroya er, er helst ikki neyšugt at hesin stovnur arbeišir viš rakstrarlįni. Harķmóti kann tķlķk fķgging gerast neyšug hjį Sjónvarpi Fųroya. Tķ eigur ein heimild at vera til stašar. Eitt av endamįlunum er at halda stovnin leysan av landskassanum, tį talan ikki er um beinleišis studning.

d) Stk. 4 svarar til stk 3 ķ galdandi lóg og § 5, stk. 2, ķ upprunaligu śtvarpslógini. Hetta merkir m.a., at mųguligt rakstraravlop ikki kann falla til landskassan. Men upprunalógin hevur onga įseting um studning śr landskassanum. Broytingin er, at įvķsingin til stk. 2 er tikin burtur, tį stk. 2 er um studning śr landskassanum. Ķ hesum uppskotinum skal Śtvarp Fųroya ikki vera ein lišur ķ fķggjarlógini, uttan tį talan er um studningsjįttan.

e) Stk. 5 kemur ķ stašin fyri stk. 4 ķ galdandi lóg. Viš teirri broytingini, at ovasta leišslan er nevndin, er neyšugt, at taš eisini er nevndin, sum hevur įbyrgd av fķggjarętlanini.

f) Stk. 6 er nżtt. Tį Lųgtingiš mųguliga skal jįtta stušul į fķggjarlógini, er taš rętt at kunna tingiš um figgjarętlanina. Hetta merkir so eisini, at Lųgtingiš skal ikki samtykkja fķggjarętlanina ella góškenna hana, taš er uppgįvan hjį landsstżrismanninum.

g) Stk. 7 svarar til stk. 5 ķ galdandi lóg.

h) Stk. 8, stk. 9 og stk. 10 eru nżggj. Rakstrarśrslitiš, sum kann vera bęši vinningur og hall, dettur ikki burtur viš įrslok, men mį flytast til nęsta įr. Sjįlvt um mųguleiki er fyri stušli į fķggjarlógini, so mį stovnurin, um hann veršur skipašur sum ein sjįlvstųšugur stovnur viš eini nevnd, sum hevur alla įbyrgdina, roknskaparliga kunna virka undir somu treytum sum ašrar fyritųkur.i) Stk. 11 er nżtt. Śtvarp Fųroya er, sum er, skrįsett sum eigari, og er henda įseting, hvat śtvarpinum višvķkur, ein įsannan av verandi stųšu.

Višvķkjandi 6 :
Endamįliš viš broytingini er at stašfesta, at sjįlvt um talan er um ein almennan stovn, so skal hann ķ tann mun, taš er gjųrligt, vera leysur av landsfyrisitingini.

Višvķkjandi 7: Endamįliš er at styrkja fųroyska mįliš ķ sjónvarpshųpi. At nįa hesum mįli fer óivaš at krevja jįttan į fķggjarlųgtingslógini ķ eitt įramįl. Mett veršur, at talan kann gerast um 3 til 5 milliónir kr.

Višvķkjandi 8 og 9:
Višvķkjandi tķ, at leggja til tķlķka nevnd endaligan avgeršarrętt, veršur vķst til § 35 ķ stżrisskipanarlógini, hareftir taš viš lųgtingslóg kann verša latiš til nevndir at taka endaligar fyrisitingarligar avgeršir. Endamįliš viš hesi lógarbroyting er at gera Sjónvarp Fųroya heilt óheft av politisku fyrisitingini.

Taš er ikki ętlanin, at nevndin skal leggja seg śt ķ sjįlvt programminnihaldiš og journalistiska fręlsiš. Nevndin skal bert góškenna meginreglurnar fyri programmvirksemi stjórans. Avgeršir višvķkjandi virkseminum annars kunnu ikki kęrast til hęgri fyrisitingarligan myndugleika.

Starvsreglugeršin skal eisini įseta įbyrgdarbżtiš ķ millum nevnd og stjóra, tį taš ręšur um programmvirksemi.

Stk. 2 ķ verandi lóg veršur strikaš. Eingin fjųlmišlaįbyrgdarlóg er.

Viš nżggju oršingunum av §§ 6 og 18 falla programmnevndirnar burtur.

Višvķkjandi 10:
Broytingin er, at taš nś er nevndin, sum setir stjóran, og ikki landsstżrismašurin.

Skipanin er framvegis, at taš er stjórin, sum hevur įbyrgdina av teimum einstųku sendingunum, og taš er eisini hann, sum hevur revsiręttarligu įbyrgdina, tį taš snżr seg um einstųku sendingarnar.

Višvķkjandi 11:
a) Stk. 1 er óbroytt.

b) 2. punktum ķ verandi § 7, stk. 2, er ógreitt. Stk. 1 mį fatast sum hųvušsreglan um, hvussu virksemiš hjį stovninum skal fķggjast. Um henda fķgging ikki er nųktandi, er her givin mųguleiki at veita studning śr landskassanum. Hųvušsbroytingin er, at oršiš "stušlaš" veršur nżtt ķ stašin fyri " fķggjaš". At jįttan av studningi śr landskassanum skal standa į fķggjarlógini er ein sjįlvfylgja, og tķ veršur hetta punktum strikaš.

c) Stk. 3 er nżtt.
Soleišis sum fķggjarstųšan hjį Śtvarpi Fųroya er, er helst ikki neyšugt, at hesin stovnur arbeišur viš rakstrarlįni. Harķmóti kann tķlķk fķgging gerast neyšug hjį Sjónvarpi Fųroya: Tķ eigur ein heimild at vera til stašar. Eitt av endamįlunum er at halda stovnin leysan av landskassanum, tį talan ikki er um beinleišis studning.

d) Stk. 4 svarar til stk 3 ķ galdandi lóg og § 5, stk. 2, ķ upprunaligu śtvarpslógini. Hetta merkir m.a., at mųguligt rakstraravlop ikki kann falla til landskassan. Men upprunalógin hevur onga įseting um studning śr landskassanum. Broytingin er, at įvķsingin til stk. 2 er tikin burtur, tį stk. 2 er um studning śr landskassanum. Ķ hesum uppskotinum skal Sjónvarp Fųroya ikki vera ein lišur ķ fķggjarlógini, uttan tį talan er um studningsjįttan.

e) Stk. 5 kemur ķ stašin fyri stk 4 ķ galdandi lóg. Viš teirri broytingini, at ovasta leišslan er nevndin, er neyšugt, at taš eisini er nevndin, sum hevur įbyrgd av fķggjarętlanini.

f) Stk. 6 er nżtt. Tį Lųgtingiš mųguliga skal jįtta stušul į fķggjarlógini, er taš rętt at kunna tingiš um figgjarętlanina. Hetta merkir so eisini, at Lųgtingiš skal ikki samtykkja fķggjarętlanina ella góškenna hana, taš er uppgįvan hjį landsstżrismanninum.

g) Stk. 7 svarar til stk. 5 ķ galdandi lóg.

h) Stk. 8, stk. 9 og stk. 10 eru nżggj. Rakstrarśrslitiš, sum kann vera bęši vinningur og hall, dettur ikki burtur viš įrslok, men mį flytast til nęsta įr. Sjįlvt um mųguleiki er fyri stušli į fķggjarlógini, so mį stovnurin, um hann veršur skipašur sum ein sjįlvstųšugur stovnur viš eini nevnd, sum hevur alla įbyrgdina, roknskaparliga kunna virka undir somu treytum sum ašrar fyritųkur.

i) Stk. 11 er nżtt. Śtvarp Fųroya er, sum er, skrįsett sum eigari, og er henda įseting, hvat Śtvarpinum višvķkur, ein įsannan av verandi stųšu. Men Sjónvarp Fųroya er ikki skrįsett sum eigari av sķnum ognum. Endamįliš er at stilla stovnarnar lķka.

Višvķkjandi 12: Taš veršur hildiš rętt at vķsa til tann landsstżrismannin, sum hevur įbyrgdina av kringvarpsmįlinum.

 

  Fyri landiš/lands-
myndugleikar
Fyri
kommunalar
myndugleikar
Fyri
plįss/ųki ķ
landinum
Fyri
įvķsar sam-
felagsbólkar/
felagsskapir
Fyri
vinnuna
Fķggjarligar/
bśskaparligar avleišingar
ja nei nei nei nei
Umsitingarligar
avleišingar
ja nei nei nei nei
Umhvųrvisligar
avleišingar
nei nei nei nei nei
Avleišingar ķ mun til altjóša avtalur og reglur nei nei nei nei nei
Sosialar
avleišingar
nei nei nei nei nei

1. višgerš 16. februar 2001. Mįliš beint ķ mentanarnevndina, sum tann 2. mai 2001 legši fram soljóšandi

Į l i t  

Landsstżriš hevur lagt mįliš fram tann 13. februar 2001, og eftir 1. višgerš tann 16. februar 2001 er mįliš beint mentanarnevndini.

Nevndin hevur višgjųrt mįliš į fundum tann 21. og 28. februar og 14., 21. og 26. mars og 18., 23. og 26. aprķl og 2. mai 2001.

Undir višgeršini hevur nevndin havt fund viš Leiv Harryson, landsgrannskošara, Tórhall Patursson, fulltrśa, Leif Abrahamsen, stjóra į Fųroya Gjaldstovu, Jógvan Jespersen, śtvarpsstjóra og settan sjónvarpsstjóra, Tórbjųrn Jacobsen, landsstżrismann, Petur Petersen, ašalstjóra, Jóannes Dalsgaard, deildarstjóra, Bjarna Wilhelm, fķggjarfulltrśa, Kįra D. Petersen, lųgfrųšing, Karsten Hansen, landsstżrismann, og Petur Alberg Lamhauge, ašalstjóra.

Nevndin hevur undir višgeršini sett Kappingarrįšnum og landsstżrismanninum ķ mentamįlum skrivligar fyrispurningar. Svarini framganga av nevndarskjųlunum ķ mįlinum.

Nevndin hevur undir višgeršini bżtt seg ķ ein meiriluta og ein minniluta.

Meirilutin (Jógvan į Lakjuni, Katrin Dahl Jakobsen, Hešin Mortensen, Jóanis Nielsen og Jenis av Rana) višmerkir, at viš uppskotinum veršur stovnsett eitt nżtt lųgfrųšiligt hugtak "sjįlvstųšugur almennur stovnur", hvųrs avleišingar eftir meirilutans hugsan ikki eru nóg neyvt lżstar ķ uppskotinum. Ikki veršur nevnt, um stovnurin bara heftir viš egnu ognum sķnum, ella um landskassin skal hefta fyri mųguligum halli hjį stovninum. Hetta eigur pśra greitt at framganga av lógartekstinum.

Er talan um, at landskassin heftir fyri mųguligum halli hjį stovninum, tį eru reglurnar um vešhald fyri lįnum til śtvarpiš ķ § 7 og sjónvarpiš ķ § 19 einkisigandi. Landskassin heftir frammanundan fyri allari skuld stovnsins. Ķ hesum fųri heldur meirilutin eisini, at taš er ein ógvuliga prinsippiellur spurningur, um taš eigur at bera til, at ein nevnd og ein stjóri, sum eru óheft av landsstżrinum, skulu hava mųguleika at stżra eini fyritųku soleišis, at landsstżriš og Lųgtingiš į fķggjarlógini eru noydd at seta av tęr upphęddir, sum halliš veršur hjį stovninum. Lųgtingiš eigur at taka stųšu til, hvussu peningurin hjį landinum skal nżtast, og ein landsstżrismašur mį mótvegis Lųgtinginum hava politiska og ręttarliga įbyrgd fyri, at peningurin er brśktur samsvarandi tingsins įseting. Hetta er meginregla, sum ķ ongum fųri kann verša vikiš frį.

Roknskaparrreglurnar ķ § 7 (śtvarpiš) og § 19 (sjónvarpiš) samsvara ikki stżrisskipanarlógini § 45, stk. 4, sum sigur, at almennir stovnar, sum hava sjįlvstųšugan roknskap, skulu grannskošast į sama hįtt sum landskassaroknskapurin.

Undir višgeršini hevur nevndin fingiš višmerkingar frį landsgrannskošaranum, stjóranum į gjaldstovuni og frį Fķggjarmįlastżrinum. Hesar višmerkingar eru av so prinsipiellum slagi, at meirilutin heldur, at ręttast er, at landsstżrismašurin umhugsar uppskotiš av nżggjum og fęr greiši į teimum ivamįlum, sum nevnd eru omanfyri. Meirilutin heldur eisini, at landsstżrismašurin eigur at taka landsstżrismannin ķ fķggjarmįlum og umsiting hansara, Fųroya gjaldstovu og Landsgrannskošanina viš ķ višgeršina.

Ķ višmerkingunum til lógaruppskotiš hevur landsstżrismašurin bošaš frį, at hann sum skjótast ętlar at seta eina nevnd viš sakkųnum fólki at višgera allar spurningar ķ sambandi viš, hvųr loftmišlapolitikkur skal rekast frameftir. Ętlanin er, at henda nevnd skal arbeiša skjótt, og at Lųgtingiš ķ seinasta lagi į vįri 2002 skal taka stųšu til framtķšar loftmišlapolitikk ķ Fųroyum.

Meirilutin heldur, at hetta er ein skilagóš ętlan, og spurningurin er, um ikki rętt er at bķša viš at gera nakrar broytingar į ųkinum, til henda nevndin er komin viš sķnum įliti. Men um landsstżrismašurin heldur taš vera įtrokandi neyšugt at gera broytingar beinanvegin, so fer nevndin at heita į hann um at koma viš nżggjum uppskoti į ólavsųku, sum tekur fyrilit fyri teimum upplżsingum, sum eru framkomnar undir višgeršini av hesum mįli.

Viš hesum višmerkingum męlir meirilutin Lųgtinginum til at fella uppskotiš.

Ein minniluti (Annita į Frķšriksmųrk) męlir Lųgtinginum til at taka undir viš uppskotinum viš hesi višmerking. Taš finnast ikki ķ Fųroyum nóg greišar skipanir fyri stovnar, sum landiš hevur endaligu įbyrgdina av, men sum minnilutin heldur eiga at vera undir politiskt óheftari leišslu. Almennu loftmišlarnir eru dųmi um stovnar, sum tann politiski myndugleikin eigur at hava so lķtiš ręši į sum mųguligt, og tķ tekur minnilutin undir viš uppskotinum, hvųrs essensur er, at ein nevnd skal vera millum landsstżrismannin og stjóran viš tķ endamįli at gera almennu fjųlmišlarnar so óheftar sum mųguligt. Eisini heldur minnilutin taš vera skilagott, at stovnarnir bįšir hava mųguleika til at flyta mųguligt undir-/yvirskot yvir į komandi fķggjarįr stovnsins soleišis, sum uppskotiš leggur upp til.

Taš er ķ tųkum tķma, at serliga Sjónvarp Fųroya fęr greišar karmar at virka undir bęši programmpolitiskt og fķggjarliga. At fella uppskotiš vil vera ein syndarlig stųša fyri SVF, tķ so fer stovnurin at liggja ķ meiri ella minni stjórnarloysi eina langa tķš frameftir. Alternativiš er, at landsstżrismašurin setir ein stjóra į SVF, men taš er beint ķ móti politiskum óheftni, sum minnilutin heldur er umrįšandi

Tķ tekur minnilutin undir viš uppskotinum og heitir samstundis į landsstżriš – her veršur serliga hugsaš um Fķggjarmįlastżriš - um at fįa til vega nakrar standard skipanir, sum liggja ķ millum partafelag og vanligan stovn undir landinum. Og skuldi taš veriš neyšugt, so įtti landsstżrismašurin ķ mentamįlum, tį iš tęr standard skipanir eru komnar frį hondini, at lagaš kringvarpslógina til eina av hesum skipanum.

Minnilutin męlir sostatt Lųgtinginum til at samtykkja uppskotiš.

Ein annar minniluti (Finnur Helmsdal) hevur hesar višmerkingar: Landsstżrismašurin hevur viš uppskotinum fingiš greiši į nógvum av teimum ógreišu višurskiftunum SVF višvķkjandi, og er taš at meta sum positivt og gagnligt.

Hinvegin tykist hetta eins og onnur mįl at geva įbending um, at ręttilig ósemja er millum partar av politisku umsitingini į tķ einu sķšuni og so fķggjarumsitingina og fķggjareftirlitiš į hini. Ósemjan tykist ķ hųvušsheitum snśgva seg um, at taš skal kunna bera til at umsita almennan stovn uttan fyri landskassan, og hvussu hetta kann ella skal gerast.

Ķ sambandi viš višgeršina av mįlinum hava bęši įlvarsligar og grovar įkęrur stašiš į prenti og veriš sagdar. Įkęrur um vanda fyri lųgfrųšiligum og fķggjarligum hurlivasa.

Minnilutin metir, at talan er um ósemju um grundleggjandi prinsippir, har avgeršir kunnu elva til presedens. Minnilutin metir tķ eisini, at taš tilkemur ikki mentanarnevndarlimunum at dųma ķ slķkum ósemjum. Hetta er ikki okkara uppįva, og hava vit heldur ikki fųrleika til tess.

Taš harmar ikki at taka undir viš einum annars skilagóšum uppskoti, men eru višurskifti, sum gera, at hetta ikki ber til.

Minnilutin męlir sostatt Lųgtinginum til at fella uppskotiš. 

2. višgerš 4. mai 2001.
Uppskotiš tikiš aftur av uppskotsstillaranum. Mįliš avgreitt.

Lms.j.nr.: 523-0035/2001
Mms.j.nr.: 0.23-2100004/3